Lần đầu tiên được tổ chức ở quy mô cấp tỉnh, Lễ hội chùa Keo mùa Thu năm 2026 diễn ra từ ngày 19 đến 24/10 (ngày 10 – 15/9 âm lịch) với không gian văn hóa kết hợp hài hòa giữa phần lễ trang nghiêm và phần hội sôi động, giàu trải nghiệm. Bên cạnh việc gìn giữ các nghi lễ truyền thống, nhiều hoạt động được tổ chức nhằm phát huy giá trị di sản, quảng bá văn hóa và con người Hưng Yên đến đông đảo người dân, du khách.

Di tích quốc gia đặc biệt chùa Keo, xã Vũ Tiên.

Giữ nếp xưa trong từng nghi lễ

Chùa Keo được khởi dựng năm 1061 dưới triều vua Lý Thánh Tông, gắn với Thiền sư Dương Không Lộ. Sau trận lũ lớn năm 1611, cư dân làng Keo chuyển đến hai địa điểm mới và dựng nên hai ngôi chùa cùng mang tên chùa Keo. Chùa Keo tại xã Vũ Tiên ngày nay được khởi dựng năm 1630, hoàn thành năm 1632. Trải qua gần bốn thế kỷ, di tích vẫn lưu giữ nhiều giá trị kiến trúc, nghệ thuật đặc sắc.

Lễ hội chùa Keo được ghi danh vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2017. Lễ hội mùa Thu là kỳ hội chính trong năm, diễn ra vào trung tuần tháng 9 âm lịch nhằm tưởng niệm, tôn vinh Đức Thánh Dương Không Lộ. Qua nhiều thế hệ, các nghi lễ truyền thống vẫn giữ vai trò cốt lõi, góp phần tạo nên bản sắc riêng của lễ hội.

Trong đó, lễ rước Đức Thánh là một trong những nghi thức được người dân mong đợi. Công tác chuẩn bị, tập luyện đang được triển khai nhằm bảo đảm sự phối hợp nhịp nhàng giữa các thành phần tham gia, giữ gìn tính trang nghiêm và thực hiện đúng truyền thống. Không chỉ thể hiện lòng thành kính, lễ rước còn là dịp để cộng đồng trực tiếp thực hành, gìn giữ và trao truyền những giá trị văn hóa gắn bó với di tích qua nhiều thế hệ.

Ông Nguyễn Hữu Khang, Trưởng ban Khánh tiết lễ hội chùa Keo cho biết: Năm nay, khoảng 650 người dự kiến tham gia các hoạt động nghi lễ trong suốt 6 ngày hội. Công tác chuẩn bị được triển khai kỹ lưỡng, từ việc chuẩn bị nghi trượng, tập luyện đến phối hợp thực hiện các nghi thức theo đúng phong tục truyền thống. Chúng tôi tự hào khi được trực tiếp thực hành và góp phần trao truyền những nét đẹp văn hóa của cha ông cho thế hệ trẻ.

Với du khách, mùa lễ hội năm nay là dịp khám phá những giá trị văn hóa đặc sắc của chùa Keo. Chị Nguyễn Phương Hà, ở xã Tiên Lữ cho biết: Qua sách báo và truyền hình, tôi cảm nhận được nét độc đáo của chùa Keo và lễ hội nơi đây. Năm nay, khi biết lễ hội được tổ chức ở quy mô cấp tỉnh với nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc, tôi rất mong được về dự hội, trực tiếp tìm hiểu các nghi lễ và cảm nhận không khí sinh hoạt văn hóa truyền thống tại di tích.

Lễ hội chùa Keo duy trì thực hành nhiều nghi lễ truyền thống. (ảnh tư liệu)

Mở rộng không gian trải nghiệm

Nếu phần lễ tạo nên chiều sâu văn hóa, tín ngưỡng thì phần hội năm nay được kỳ vọng mang đến diện mạo mới với nhiều hoạt động hấp dẫn. Điểm nhấn đáng chú ý là giải lân sư rồng tỉnh lần đầu tiên được tổ chức trong khuôn khổ lễ hội chùa Keo với 19 đội đăng ký tham gia. Những màn trình diễn kết hợp kỹ thuật, âm thanh và màu sắc hứa hẹn tạo không khí sôi động, bổ sung trải nghiệm mới bên cạnh không gian di tích cổ kính.

Cùng với đó, lễ hội tiếp tục duy trì các hoạt động văn hóa dân gian như biểu diễn chèo, tổ chức trò chơi truyền thống và thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt. Hoạt động trưng bày hình ảnh về chùa Keo giúp người dân, du khách tìm hiểu thêm về lịch sử hình thành, kiến trúc và các giá trị văn hóa của di tích. Khu vực giới thiệu sản phẩm OCOP cũng tạo cơ hội quảng bá sản vật địa phương, góp phần làm phong phú trải nghiệm của du khách. Qua đó, các hoạt động của lễ hội kết nối việc giới thiệu di sản với những nét đặc trưng trong đời sống văn hóa, sản xuất của địa phương.

Một trong những điểm nhấn của mùa hội là chương trình khai mạc diễn ra tối 19/10, với chương trình nghệ thuật đặc biệt “Chùa Keo – Thần Linh Quang tự”, quy tụ gần 300 nghệ sĩ, diễn viên. Gồm ba chương “Huyền tích ngàn năm”, “Di sản lưu truyền” và “Uy linh tỏa sáng”, chương trình tái hiện những lớp trầm tích lịch sử, văn hóa gắn với di tích, đồng thời khắc họa sức sống của di sản trong đời sống hôm nay. Chương trình dự kiến diễn ra từ 19 giờ 30 phút đến 21 giờ 30 phút, được truyền hình trực tiếp trên các nền tảng của Báo và Phát thanh, Truyền hình Hưng Yên.

Du khách tham quan, chiêm bái chùa Keo.

Theo ông Nguyễn Mạnh Đoan, Phó Giám đốc Ban Quản lý di tích tỉnh: Việc tổ chức lễ hội ở quy mô cấp tỉnh là dịp để giới thiệu rộng rãi hơn những giá trị đặc sắc của chùa Keo. Bên cạnh bảo tồn các nghi lễ truyền thống, những hoạt động mới như giải lân sư rồng và không gian giới thiệu sản phẩm OCOP được kỳ vọng làm phong phú trải nghiệm, giúp người dân, du khách tiếp cận di sản qua nhiều hình thức gần gũi hơn.

Từ những nghi lễ được cộng đồng gìn giữ qua nhiều thế hệ đến các hoạt động văn hóa, nghệ thuật trong mùa hội năm nay, chùa Keo tiếp tục khẳng định sức sống của một di sản gắn bó mật thiết với đời sống người dân. Đổi mới cách tổ chức, đa dạng hóa trải nghiệm trên nền tảng bảo tồn các giá trị truyền thống sẽ góp phần đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đồng thời quảng bá những nét đẹp văn hóa của Hưng Yên.

Dương Miền

https://baohungyen.vn/le-hoi-chua-keo-mua-thu-nam-2026-ron-rang-sac-mau-di-san-3200038.html

Nguồn trích dẫn: baohungyen.vn