Sau khi nhận diện những tiềm năng, lợi thế cũng như những điểm nghẽn trong phát triển văn hóa, câu hỏi đặt ra là làm thế nào để các giá trị văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh, động lực cho phát triển bền vững. Điều đó đòi hỏi không chỉ sự quan tâm đầu tư về nguồn lực mà còn cần những cơ chế, chính sách đủ mạnh để khơi dậy sức sáng tạo, phát huy vai trò của con người và đưa văn hóa trở thành một trụ cột trong chiến lược phát triển của tỉnh.

Làng nghề dệt đũi Nam Cao (xã Lê Lợi) trở thành điểm đến hấp dẫn, thu hút du khách quốc tế trải nghiệm nghề dệt truyền thống.

Khơi thông nguồn lực văn hóa

Để những mục tiêu và định hướng đã được xác lập sớm đi vào cuộc sống, điều quan trọng là phải khơi thông và phát huy hiệu quả các nguồn lực văn hóa, biến tiềm năng thành động lực phát triển cụ thể.

Những năm qua, tỉnh đã quan tâm bảo tồn và phát huy giá trị các di tích trọng điểm. Cùng với công tác bảo tồn, chuyển đổi số đang mở ra những phương thức mới để quảng bá và phát huy giá trị di sản. Đến nay, toàn tỉnh đã hoàn thành số hóa 66 di tích xếp hạng quốc gia đặc biệt và quốc gia, 120 di tích cấp tỉnh. Theo lộ trình, năm 2026, tỉnh phấn đấu hoàn thành số hóa 100% di tích xếp hạng quốc gia đặc biệt, cấp quốc gia và 100% di sản văn hóa phi vật thể trong danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu số, ứng dụng các công nghệ như 3D, thực tế ảo, thực tế tăng cường, mã QR và bản đồ số trong công tác quản lý, bảo tồn và quảng bá di sản.

Từ nền tảng bảo tồn và chuyển đổi số, tỉnh đang từng bước đưa các giá trị văn hóa trở thành nguồn lực phát triển; tập trung triển khai dự án xây dựng cơ sở hạ tầng phát triển kinh tế - xã hội và phục dựng Phố Hiến; hình thành các sản phẩm văn hóa - du lịch mang bản sắc riêng. Công tác tổ chức lễ hội tiếp tục được đổi mới theo hướng văn minh, bảo đảm gìn giữ giá trị truyền thống; nhiều hoạt động quảng bá, giới thiệu di sản được đẩy mạnh, góp phần đưa văn hóa đến gần hơn với người dân và du khách...

Bên cạnh đó, tỉnh đặc biệt quan tâm đến yếu tố con người - chủ thể sáng tạo và lưu giữ văn hóa. Hiện nay, tỉnh có 8 nghệ nhân nhân dân (NNND) và 56 nghệ nhân ưu tú (NNƯT) được Nhà nước phong tặng. Tỉnh đang triển khai đề án đưa nghệ thuật chèo vào chương trình ngoại khóa tại các trường học; thực hiện chính sách hỗ trợ hằng tháng đối với NNND, NNƯT; thành lập các câu lạc bộ văn hóa dân gian nhằm tạo môi trường trao truyền các giá trị văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ... Từ tháng 1/2026, các NNND, NNƯT Câu lạc bộ Chèo Khuốc đ trợ hằng tháng và hỗ tr ã được hưởng hỗ ợ BHYT hằng năm. Câu lạc bộ Chèo Khuốc cũng vừa có thêm 1 NNƯT được đề nghị phong tặng NNND, 6 nghệ nhân được đề nghị phong tặng NNƯT. Đây là niềm vui, động lực rất lớn để các nghệ nhân tiếp tục gắn bó, cống hiến cho nghệ thuật chèo truyền thống.

Yếu tố con người đang ngày càng được các ngành, các cấp quan tâm trong công tác phát triển văn hóa. Đồng chí Phạm Thị Như Phong, Bí thư Đảng ủy xã Vũ Thư cho biết, điểm mới của địa phương là đưa văn hóa gắn chặt hơn với đời sống hằng ngày của Nhân dân, với chuẩn mực ứng xử của cán bộ, công chức, với ý thức cộng đồng; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh, mạng xã hội, gắn văn hóa với chuyển đổi số, với các mô hình gần Nhân dân, lắng nghe Nhân dân để tạo sự chuyển biến tích cực trong cộng đồng. Thời gian tới, xã Vũ Thư sẽ tiếp tục cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW, Kế hoạch số 52-KH/TU bằng những việc làm thiết thực, lấy người dân làm trung tâm, thôn xóm là địa bàn, thiết chế văn hóa là nền tảng, chuyển đổi số là công cụ và xây dựng con người là mục tiêu cốt lõi, để văn hóa thực sự trở thành sức mạnh nội sinh cho sự phát triển bền vững của địa phương.

Đầu tư trọng tâm, trọng điểm

Tại cuộc làm việc của đoàn công tác Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch với UBND tỉnh, đồng chí Tạ Quang Đông, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đánh giá: Hưng Yên là địa phương có không gian văn hóa đặc sắc, giàu truyền thống lịch sử, sở hữu hệ thống di sản phong phú, tạo nền tảng quan trọng để phát triển công nghiệp văn hóa và hình thành các sản phẩm văn hóa có giá trị. Vì vậy, thời gian tới, tỉnh cần tiếp tục mở rộng không gian văn hóa, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa gắn với đổi mới sáng tạo; nghiên cứu xây dựng các sản phẩm truyền thông, điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn để quảng bá hình ảnh địa phương, cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ theo tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW. Phát huy giá trị quần thể di tích lịch sử - văn hóa, các công trình tượng đài danh nhân văn hoá, nhà cách mạng tiền bối, kết hợp quy hoạch không gian sinh hoạt cộng đồng, tạo điểm đến văn hóa có sức lan tỏa. Tiếp tục gìn giữ bản sắc văn hóa đặc trưng, bảo tồn nghệ thuật truyền thống và các làng nghề; đưa các yếu tố văn hóa bản địa vào quy hoạch không gian triển lãm, trải nghiệm và sáng tạo. Nghiên cứu nâng tầm các lễ hội truyền thống, khai thác lợi thế không gian biển để hình thành các hoạt động văn hóa, du lịch mới, góp phần đa dạng hóa sản phẩm, điểm đến và tăng sức cạnh tranh của địa phương.

Đưa Nghị quyết số 80-NQ/TW, Kế hoạch số 52-KH/TU thực sự đi vào đời sống, những nhiệm vụ trọng tâm mà tỉnh đang đẩy mạnh thực hiện là: Triển khai dự án xây dựng cơ sở hạ tầng phát triển kinh tế - xã hội và phục dựng Phố Hiến; nghiên cứu nâng tầm lễ hội Văn hóa dân gian Phố Hiến trở thành festival mang tầm khu vực; phát triển các sản phẩm văn hóa - du lịch mới gắn với lợi thế biển như thưởng thức ẩm thực, trò chơi...

Đồng chí Phạm Quang Ngọc, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy nhấn mạnh: Đầu tư cho văn hóa ngày hôm nay có thể chưa nhìn thấy kết quả ngay như đầu tư một công trình hạ tầng. Nhưng giá trị của nó sẽ được khẳng định trong 5 năm, 10 năm và lâu dài hơn. Đầu tư cho văn hóa cần tầm nhìn, bản lĩnh và trách nhiệm.

Điều tỉnh đang hướng tới không chỉ là bảo tồn thêm một di tích, phục dựng thêm m tổ chức thêm m ột lễ h ột hoạt ội hay động văn hóa. Mục tiêu lớn hơn là tạo dựng m sinh thái văn hóa phát triển ột hệ bền vững, nơi di sản đư bảo tồn, con người đư ợ ợ c c bồi dưỡng, bản sắc được phát huy và văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh cho tăng trưởng. Khi những chủ trương lớn của Trung ương được cụ thể hóa bằng các nghị quyết, chương trình hành động và nguồn lực đầu tư phù hợp, văn hóa sẽ không chỉ là nền tảng tinh thần của xã hội mà còn trở thành động lực quan trọng trong hành trình xây dựng tỉnh phát triển nhanh và bền vững.

Nhóm phóng viên

https://baohungyen.vn/bai-4-de-van-hoa-thuc-su-tro-thanh-suc-manh-noi-sinh-3197394.html

Nguồn trích dẫn: baohungyen.vn